Dokumenty


Wyniki 1,301 do 1,309 z 1,309     » Tylko miniatury    » Pokaz slajdów

    «Przegl. «1 ... 23 24 25 26 27

   Miniatura   Opis   Link do 
1301
Zdziar Łopatki na starych mapach
Zdziar Łopatki na starych mapach
 
 
1302
Zdziar Łopatki<br>Żródło:Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. Tom XIV, str. 552
Zdziar Łopatki
Żródło:Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. Tom XIV, str. 552

 
 
1303
Łęg, Łęg Kościelny, Łęg Probostwo, Łęg Kasztelanski, Łęg Szlachecki
Łęg, Łęg Kościelny, Łęg Probostwo, Łęg Kasztelanski, Łęg Szlachecki

19) Łęg Kościelny, wieś, Łęg Kasztelański, wieś i folwark., Łęg Probostwo, wieś i Łęg Szlachecki, powiat płocki, gmina Majki, parafia Łęg, odległość 20 wiorst od Płocka. Są to trzy części jednej wsi; posiadają kościół parafialny i urząd gminy.
Łęg Kasztelański, wieś drobnej szlachty, ma 6 domów, 87 mieszkańców, 289 mórg ziemi; folwark należy do dóbr Mogielnica.
Łęg Kościelny, 6 domów, 62 mieszkańców, 323 morgi.
Łęg Probostwo, 19 domów, 119 mieszkańców, 383 morgi roli i 33 morgi nieużytków.
Łęg Szlachecki, wieś drobnej szlachty, 7 domów, 28 mieszkańców, 360 mórg.
Do parafii Łęg dawniej dekanat raciąski, należą wsie: Łęg Kasztelański, Kostery, Mokrsk, Chudzynko, Bary, Brzechowo A.i B., Kozłowo, Gawrony, Brelki, Kozłówko, Łężek Szlachecki, Kowalewo, Kisielewo, Wilkęsy, Mogielnica, Mogielniczka i Siemienie. Ludności dusz 3010.
W roku 1388 dziedzic tej wsi Grabia, wraz z synem swoim Janem część gruntów przeznaczył na uposażenie istniejącej tu kaplicy, w miejsce której w 1409 roku Włodzimierz z Kurdwanowa, wnuk Jakóba biskupa płockiego zbudował istniejący dotąd kościół murowany i ten przez wspomnionego biskupa licznemi został opatrzony dziesięcinami. O 500 kroków od kościoła na wzgórzu istnieją dotąd szczątki dawnego dworu Grabiów i Kurdwanowskich. Kościół zbudowany w tak zwanym stylu krzyżackim, z czerwonej cegły bez tynku, podparty zewnątrz 10 skarpami, wewnątrz zaś przedzielony 6 filarami po 16 stóp obwodu każdy, co pozwala wnosić, że pierwiastkowo zamierzone sklepienie, zastąpiono potem istniejącym dotąd sufitem z desek. Zewnątrz zdobią go szczyty zębate, a wnęki i okna boczne zakreślone u góry ostrołukami. Świątynia ta os strony południowej posiada okien 6, a od północnej 3 i po jednym okrągłem. W ścianie ponad wielkiemi drzwiami widoczny jest wizerunek twarzy ludzkiej, co ma być pamiątką po mularzu, który przy budowie kościoła spadłszy z rusztowania, życie utracił. Wielki ołtarz z lipowego drzewa, cały pozłacany, podpiera dwóch aniołów naturalnej prawie wielkości. Przeniesiono go do tutejszego kościoła w roku 1819 po kasacie panien norbertanek, za staraniem księdza Walentego Słupeckiego, ówczesnego proboszcza parafii łękskiej. Piękna, rzeźbiona chrzcielnica i malowidła czterech ewangelistów pochodzą zapewne z czasów założenia kościoła. Zakrysya przechowuje dwa starożytne ornaty przetykane srebrem i złotem; nadto krzyż srebrny rzeźbiony, równie pięknej roboty starożytnej. Wewnętrzną ścianę kościoła zdobi nagrobek Krzysztofa Ubysza z roku 1626, Kozłowskich i Kunegundy z Krzyżanowskich Grąbczewskiej, siostry Adryana Krzyżanowskiego, autora dzieła "Dawna Polska". Na cmentarzu nagrobki Mieczyńskich i Makomaskich. Jeden z dzwonów nosi na sobie rok 1577. W roku 1875 kościół staraniem proboszcza księdza Piotra Potulskiego i parafian został odnowiony. 
 
1304
Łężek Szlachecki na starych mapach
Łężek Szlachecki na starych mapach
 
 
1305
Żałosy na starych mapach
Żałosy na starych mapach
 
 
1306
Żudziszki na starych mapach
Żudziszki na starych mapach
 
 
1307
Żwir na starych mapach (1932 r.)
Żwir na starych mapach (1932 r.)
Gromada (najniższa jednostka podziału administracyjnego Polski)
Żwir – niegdyś gromada leżąca w gminie wiejskiej Okuniew. Rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 27 marca 1939 roku, wyłączona z gminy Okuniew i wraz z gromadami: Szkopówka, Żórawka, Sulejówek i Cechówka tworzy gminę wiejską Sulejówek. 
 
1308
Żwir- Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 27 marca 1939 r.
Żwir- Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 27 marca 1939 r.
 
 
1309
Żyrardów - trochę z życia miasta
Żyrardów - trochę z życia miasta
Żyrardów w powiecie Błońskim, gub. Warszawskiej.
Roboty koło kościoła i cmentarza grzebalnego w Wiskitkach od ostatniego mego listu prawie, że się wcale nie posunęły. Jak mało parafianie dbają o tak ważne dzieło, pokazyje to, że z parafji liczącej przeszło 16 tysięcy ludności, po dwóch tygodniach próśb ze strony kapłanów, przysłano do uprzątania gruzów koło kościoła i cmentarza d w o j e s i e d m i o l e t n i c h d z i e c i. Czyż może być co wymówniejszego nad ten dowód oziębłości? Smutno doprawdy!...
My w Żyrardowie oczekujemy już dawno kościoła, brak którego bardzo się nam czuć daje. Lecz już wkrótce jeżeli nie kościół to podobno kaplicę na początek mieć będziemy. Dzięki i za to, jeżeli to się rychło sprawdzi.
C m e n t a r z grzebalny mamy od roku poświęcony i podzielony na działy: 1) katolicki, na którym dla braku księdza jeszcze nie chowają, co bardzo jest uciążliwem z powodu częstych pogrzebów ( w ciągu miesiąca trafia się ich przeszło 40); - 2) luterański, - 3) kalwiński, - 4)babtystowski, na których od początku grzebią ciała zmarłych. Obecnie budują domek dosyć obszerny na mieszkanie dla grabarza, w którym ma być urządzona i cieplarnia na kwiaty znajdujące się przez lato na grobach. Szkoda tylko, że miejsce na cmentarz zostało obrane w położeniu tak niskiem, iż w głębokości paru łokci zaledwie już jest woda.
Właściciele tutejszej fabryki płótna przykładają się do podniesienia oświaty wśród robotników, nie szczędząc na to kosztów i starań. Obecnie mamy w Żyrardowie dwie szkoły rządowe – katolicką i ewangielicką, i trzy szkoły prywatne – utrzymywane kosztem fabryki: jedna z nich ewangielicka, a drugie dwie katolickie – żeńska i mieszana, służąca zarazem dla chłopców i dla dziewcząt. Nadto jest jeszcze jedna szkoła prywatna żeńska, gdzie rodzice już muszą płacić za naukę dzieci.
Wszystkie te szkoły są obsadzone przez nauczycieli i nauczycielki, którzy dobrze pojmują swoje obowiązki i sumiennie je wypełniają. Będąc przy końcu roku szkolnego na egzaminach doznałem bardzo miłego wrażenia, bom słyszał doskonałe odpowiedzi uczniów i uczennic z katechizmu, historji świętej, rachunków, czytania i pisania po polsku i po rosyjsku i z wiadomości o ziemi. W szkółce zaś fabrycznej mieszanej rysunki ręczne podług wzorów i gipsów oraz techniczne są bardzo dobrze wykonane. Na tę naukę rysunków przychodzą też pilniejsi i zdolniejsi uczniowie ze szkoły rządowej katolickiej i prywatnej ewangielickiej.
W każdej z wyżej wymienionych szkół liczba uczących się dochodzi do 70 a nawet i więcej.
Oprócz tych szkół, właściciele fabryki otworzyli jeszcze szkoły wieczorne dla dzieci pracujących w fabryce; dla chłopców zostały one urządzone przy rządowych szkołach – katolickiej i ewangielickiej, a dla dziewcząt – jedna przy szkole miesznej prywatnej, a druga w ochronie, w której wykłada jedna z dozorczyń. Chłopcy uczą się cztery razy w tygodniu od godziny 7 do 8 wieczorem, a dziewczęta dwa razy w tygodniu od godziny 7 do 9, ponieważ w drugie dwa dnie niektóre z nich uczęszczają na naukę szycia i robót szydełkowych.
Szycia, czytania i pisania uczą się nietylko dzieci, ale nawet i dorosłe panny, liczba których w roku 1880 koło Bożego Narodzenia dochodziła do 460.
Dla małych dzici urządzona jest ochrona czyli dzieciarnia, w której obecnie znajduje się przeszło 200 dzieci i z dniam każdym liczba ta powiększa się coraz więcej tak, że jakem słyszał, ma być urządzony wkrótce jeszcze jeden oddział.
Do ochrony uczęszczają dzieci robotników za opłatą 10 groszy tygodniowo, a mogą też być przyjmowane i dzieci rodziców obcych za opłatą groszy 20. Przytem każde z dzieci może dostać codziennie obiad w ochronie za cztery grosze.
Trzeba jeszcze dodać, że wszystkie szkoły, a zwłaszcza fabryczne, jako też ochrona, znajdują się w mieszkaniach tak obszernych, odpowiednio i pięknie urządzonych, jak mało gdzie w kraju naszym.
Mamy także i straż ogniową ochotniczą porządnie umundurowaną i zaopatrzoną we wszelkie narzędzia ratunkowe, członkami której są oficjaliści i robotnicy fabryczni.

F. K. Zajączek.

 
 

    «Przegl. «1 ... 23 24 25 26 27